اودو چیست و چرا در ایران دیده میشود؟
اودو مجموعه‌ای از اپلیکیشن‌های کسب‌وکار روی یک پایگاه داده‌ی مشترک است: حسابداری، فروش، خرید، انبار، تولید، CRM، پروژه، منابع انسانی و ده‌ها ماژول دیگر. چون همه‌ی ماژول‌ها روی یک داده کار می‌کنند، فاکتور فروش خودبه‌خود موجودی انبار و سند حسابداری را جابه‌جا می‌کند و کسی مجبور نیست یک عدد را در سه نرم‌افزار تایپ کند.
دو ویژگی اودو را برای کسب‌وکارهای ایرانی جذاب کرده است:
- متن‌باز بودن: سورس‌کد در دسترس است؛ پس میشود آن را بومی کرد، روی سرور خود سازمان نصب کرد و به نرم‌افزارهای دیگر وصل کرد.
- ماژولار بودن: لازم نیست همه‌چیز را یک‌جا راه بیندازید. میشود با حسابداری یا انبار شروع کرد و بعد ماژولهای دیگر را اضافه کرد.
اودو کامیونیتی یا اینترپرایز؟
اودو دو ویرایش دارد و انتخاب بین آن‌ها اولین تصمیم پروژه است:
| کامیونیتی (Community) | اینترپرایز (Enterprise) | |
|---|---|---|
| مجوز | متن‌باز و رایگان | اشتراکی؛ هزینه بر اساس کاربر |
| ماژول‌ها | ماژولهای پایه‌ی کسب‌وکار | همه‌ی ماژولهای کامیونیتی به‌علاوه‌ی ماژول‌ها و امکانات اختصاصی |
| مناسب برای | سازمان‌هایی که تیم فنی یا شریک استقرار دارند و نیازشان با ماژولهای پایه پوشش داده میشود | سازمان‌هایی که ماژولهای اختصاصی اینترپرایز را لازم دارند |
قاعده‌ی سرانگشتی: انتخاب را از روی فهرست نیازها انجام دهید، نه از روی قیمت. اگر نیازسنجی نشان دهد ماژولهای پایه کافی است، کامیونیتی با یک استقرار درست کاملاً کار می‌کند. در وستا روی نسخه‌های ۱۸، ۱۹ و ۲۰ اودو، هم کامیونیتی و هم اینترپرایز، کار می‌کنیم.
پیش از هر تصمیمی، نقشه‌ی نیازهای نرم‌افزاری کسب‌وکارتان را رایگان بسازید؛ خروجی نشان می‌دهد ERP کجای مسیر شماست.
بومی‌سازی اودو برای ایران شامل چه چیزهایی است؟
«فارسی کردن» اودو فقط ترجمه‌ی منوها نیست. یک استقرار قابل‌اعتماد در ایران دست‌کم این لایه‌ها را لازم دارد (جزئیات هر لایه، جدول پوشش به تفکیک ماژول و معیار انتخاب ماژول در راهنمای بومی سازی اودو):
- تقویم شمسی (جلالی): اودو بهصورت پیشفرض میلادی است. تاریخ باید در فرمها، لیستها، فیلترها، گزارشها و فاکتورهای چاپی شمسی نمایش داده و وارد شود.
- رابط فارسی و راست‌چین: ترجمه‌ی دقیق اصطلاحات حسابداری و انبار، و چیدمان درست راست‌به‌چپ در صفحه‌ها و چاپ‌ها.
- حسابداری ایرانی: سرفصل حساب‌های متناسب با ایران، گزارش‌های مالی و بستن دوره.
- مالیات بر ارزش افزوده و صورتحساب رسمی: نرخ‌ها و گزارش‌های مالیاتی.
- حقوق و دستمزد: محاسبه‌ی حقوق متناسب با قانون کار و بیمه‌ی ایران، پرونده‌ی پرسنلی و ارزیابی عملکرد.
بیشتر کسب‌وکارهای فعال با فراخوان‌های پی‌درپی مشمول صدور صورتحساب الکترونیکی در سامانه‌ی مودیان شده‌اند. ارسال یا مستقیم از نرم‌افزار انجام میشود یا از طریق شرکت معتمد. پیش از استقرار هر ERP، از جمله اودو، مشخص کنید صورتحساب‌ها از کدام مسیر به سامانه می‌رسد و این را جزو دامنه‌ی پروژه بنویسید.
مراحل پیادهسازی اودو
پروژه‌هایی که شکست می‌خورند معمولاً از نصب شروع می‌کنند. ترتیب درست برعکس است: اول مسئله، بعد ابزار.
- نیازسنجی: فرایندهای فعلی و هدف را با تیم سازمان ترسیم کنید؛ معلوم شود کدام ماژول لازم است و کدام نه.
- طراحی راهکار: ویرایش (کامیونیتی یا اینترپرایز)، نسخه، ماژول‌ها، و اتصال به نرم‌افزارهایی که می‌مانند.
- استقرار و مهاجرت داده: راه‌اندازی روی سرور سازمان یا ابر، تنظیمات بومی و انتقال داده‌ی نرم‌افزار قبلی.
- آموزش کنار تیم: با داده‌های خود سازمان، نه فقط چند ویدیوی عمومی.
- همراهی تا بهبود شاخص‌ها: پروژه وقتی تمام است که اودو واقعاً در کار روزانه استفاده شود.
در تجربهی ما، فاز اول از جلسهی اول تا اجرای واقعی معمولاً کمتر از یک ماه طول میکشد؛ زمان دقیق بعد از نیازسنجی مشخص میشود.
اگر نخواهیم نرم‌افزار حسابداری فعلی را کنار بگذاریم؟
لازم نیست همه‌چیز را دور بریزید. اگر حسابداری فعلی‌تان مطمئن است، میشود اودو را برای انبار، فروش یا تولید مستقر کرد و فقط داده‌ی لازم را بین دو سیستم جابه‌جا کرد. تصمیم بین «جایگزینی» و «اتصال» را نیازسنجی می‌گیرد، نه علاقه به یک ابزار خاص.
هزینه‌ی پیادهسازی اودو چطور حساب میشود؟
هزینه‌ی واقعی اودو بیشتر از جنس «کار» است تا «لایسنس». سه بخش را جدا ببینید:
- لایسنس: کامیونیتی رایگان است؛ اینترپرایز اشتراک کاربری دارد.
- نصب و ماژولهای پایه‌ی بومی: در وستا نصب اودو و ماژولهای پایه‌ی نسخه‌ی بومی‌شده رایگان است.
- استقرار و ماژولهای اختصاصی: بر اساس نفر-ساعت تیمی که روی کسب‌وکار شما کار می‌کند.
جزئیات را در صفحه‌ی تعرفه‌ها ببینید. یک نکته‌ی مهم دیگر مالکیت است: سورس‌کد، ماژولهای سفارشی، تنظیمات و داده‌ها باید بدون قفل به خود سازمان تحویل شود.
اشتباه‌های رایج در پروژههای اودو
- کپی کردن فرایند قدیمی: ERP جدید با فرایند معیوب قدیمی، همان مشکل را سریع‌تر تکرار می‌کند.
- راه‌اندازی همه‌ی ماژول‌ها با هم: فاز اول کوچک و قابل‌اندازه‌گیری، شانس موفقیت را بالا می‌برد.
- انتقال داده‌ی کثیف: کدهای کالای تکراری و حساب‌های بی‌صاحب را پیش از مهاجرت تمیز کنید.
- نادیده گرفتن تقویم و قوانین ایران: اگر تاریخها میلادی بماند یا حقوق خارج از سیستم حساب شود، کاربران به اکسل برمی‌گردند.
- آموزش فقط با ویدیو: پذیرش واقعی وقتی اتفاق می‌افتد که آموزش روی داده و کار روزانه‌ی خود تیم باشد.
پرسش‌های رایج درباره‌ی اودو در ایران
آیا اودو تقویم شمسی دارد؟
اودو بهصورت پیشفرض تقویم میلادی دارد. در استقرار بومیسازیشده، تاریخها در فرمها، لیستها، گزارشها و فاکتورها بهصورت شمسی نمایش داده و وارد میشوند.
اودو کامیونیتی بهتر است یا اینترپرایز؟
بستگی به نیاز دارد. اگر ماژولهای پایه نیاز شما را پوشش دهد، کامیونیتی کافی است؛ اگر ماژولهای اختصاصی اینترپرایز را لازم دارید، اینترپرایز. انتخاب باید بعد از نیازسنجی انجام شود.
پیادهسازی اودو چقدر طول میکشد؟
در تجربهی وستا، فاز اول معمولاً کمتر از یک ماه از جلسهی اول تا اجرای واقعی است. پروژههای بزرگتر فازبندی میشوند و زمان دقیق بعد از نیازسنجی مشخص میشود.
آیا اودو را میشود روی سرور خود سازمان نصب کرد؟
بله. اودو هم روی سرور سازمان (On-Premise) و هم بهصورت ابری قابل استقرار است.
منابع
پیش از هر تصمیمی، نقشه‌ی نیازهای نرم‌افزاری کسب‌وکارتان را رایگان بسازید؛ خروجی نشان می‌دهد ERP کجای مسیر شماست.